Leren we ook iets bij op ons werk? Het zou moeten, maar veel hangt ervan af in welk soort job je zit. Wie ruimte krijgt voor initiatief en zelfstandig doen en denken, verwerft daardoor heel wat kennis en vaardigheden. En net dat wil de Vlaamse overheid stimuleren. Want op die manier kunnen we meer verschillende taken opnemen, en zijn we productiever en inzetbaar in verschillende functies, nu en in een eventuele toekomstige job.

Als je het zo leest, lijkt het wel alsof bijleren enkel een plicht is te meerdere eer en glorie van de economie. Maar bijleren op het werk heeft ook postieve kanten voor de werknemer of zelfstandige in kwestie. De arbeidstevredenheid van mensen neemt toe als ze iets opsteken door hun werk. Hun werk wordt ’werkbaarder’

De werkbaarheidsenquête van de Sociaal-Economische Raad van Vlaanderen (SERV) peilde naar de leermogelijkheden van de Vlaamse werknemers. De cijfers zijn gebaseerd op metingen in 2007. Ze focussen op verschillende beroepsgroepen en leggen zo frappante verschillen bloot. Van alle werknemers zegt zowat een vijfde te weinig kansen te hebben om zich bij te scholen op het werk. Iets meer vrouwen dan mannen is die mening toegedaan, maar het verschil is verwaarloosbaar. Als je enkel kijkt naar de arbeiders, dan blijkt dat de helft van de vrouwen (49,6 %) en ruim een kwart van de mannen (28,4 %) onvoldoende leermogelijkheden heeft.

Het onderzoek bekijkt ook de leermogelijkheden via een doelgerichte opleiding en training op het werk. Daar tonen de cijfers een klein, maar duidelijk verschil tussen vrouwen en mannen. De helft van de bevraagde vrouwen had het afgelopen jaar een opleiding doorgemaakt, tegenover 46 procent van de mannen. Maar de indeling naar beroepsgroep stelt dat beeld weer bij: onder de arbeiders en bedienden met uitvoerende taken zijn het alweer de mannen die meer opleidingskansen kregen dan de vrouwen, terwijl de verschillen bij de andere groepen beperkt zijn. Dat het algemene cijfer toch hoger uitvalt voor de vrouwelijke beroepsgroep heeft te maken met het feit dat veel meer vrouwen dan mannen – respectievelijk 29 tegenover 7 procent – een zorg- of onderwijsfunctie hebben. En zowel zorgverleners als onderwijsmensen hebben nu eenmaal meer mogelijkheden tot bijscholing dan andere beroepsgroepen.

Geert Van Hecke